banner2

banner1

banner10

Türkiye: İmalat sanayi PMI Kasım’da 52 seviyesinde

İstanbul Sanayi Odası’nın (İSO) ve IHS Markit’in açıkladığı verilere göre; Kasım ayında imalat PMI 51,2 seviyesinden 52 seviyesine yükseldi ...

GÜNDEM 06.12.2021, 08:48
Türkiye: İmalat sanayi PMI Kasım’da 52 seviyesinde

İstanbul Sanayi Odası’nın (İSO) ve IHS Markit’in açıkladığı verilere göre; Kasım ayında imalat PMI 51,2 seviyesinden 52 seviyesine yükseldi. Enflasyonist baskıların ve tedarik zincirlerindeki aksamaların talebi olumsuz etkilediğine dair işaretlere rağmen, Kasım ayında sektördeki büyümenin ivme kazandığı görülmektedir. Diğer taraftan, sanayideki büyümenin liradaki değer kaybının bir yansıması olarak enflasyonist fiyat değişimleriyle beraber gerçekleştiği ortadadır. Çünkü, belirgin bir şekilde artan girdi maliyetleri ile ÜFE’nin yansıması bir şekilde satış fiyatları TÜFE’ye yansıma üzerinden etkilenmektedir. PMI, Haziran 2020’den beri Mayıs 2021 hariç olmak üzere (kapanma etkisi) 50 baz değeri üzerinde büyüme bölgesinde kalmaktadır. 

 

PMI verisinin ayrıntılarına bakacak olursak; üretim ve istihdam artış kaydetmiştir. Faaliyet koşullarının iyileşmesi ve mevcut siparişler üretim büyümesi üzerinde etken olurken, istihdam artışı ile üretim artışı arasında da çift taraflı etkileşim devam etmektedir. Diğer yandan; yeni siparişlerdeki yavaşlama sürükleyici dış talebin ivme kaybettiğini göstermektedir. Buna sebep olarak; küresel üretim ve talep yavaşlamasına neden olabilecek tedarik kaynakları görülebilir. Özellikle fiyat artışları, elektronik parça eksiklikleri ve otomotiv sektöründe yaşanan sorunlar temel yavaşlama sebepleri olarak öne çıkmaktadır. Tedarik sıkıntılarına ve nakliye sürelerine bağlı olarak teslimat süreleri de uzarken, firmaların siparişlere yetişme noktasında piyasadan girdi toplama ve stok artırma eğilimlerini artırdığı, ihtiyatlı bir yaklaşım benimsediği görülmektedir.

 

Enflasyon tarafında ise; girdi maliyetlerinin kaydettiği hızlı yükselişe bağlı olarak girdi ve ürün fiyatlarındaki keskin artış rekor düzeydeki satış fiyatı artışlarına neden olmaktadır. Satılan mamul fiyatlarındaki kur kaynaklı geçişkenliğin hızlı artışı, imalatçıların maliyet yüklenimlerine fiyatlarına yansıtmakta olduğunu göstermektedir. Küresel arz sorunları, hammadde temininde yaşanan güçlükler ve nakliye konusunda yaşanan sorunların neden olduğu maliyet artışlarına, son dönemde liradaki değer kaybının etkisi çok ciddi anlamda katkıda bulunmaktadır. Özellikle kur artışlarının etkisi, son dönemde sektördeki maliyet ve fiyat yüklenimlerinin ana nedeni olarak ağırlığını artırmaktadır. Önümüzdeki dönem ÜFE’deki artışın TÜFE’ye yansıma potansiyeli üzerinden enflasyonist baskıların devamı gelebilir.

 

PMI Üretim Endeksi… Kaynak: TÜİK, İstanbul Sanayi Odası, IHS Markit, Bloomberg

 

Avrupa PMI’larında bir süredir imalatta gerileme görüyoruz. Dünya ekonomisinde de hafif de olsa yavaşlama sinyali var. Covid varyantlarının etkisiyle mevcut yavaşlama biraz daha artabilir. Bu şu açıdan önemli; ihracatımızın ana kaynağı olarak dış talep dinamiklerinde bir yavaşlama içerideki ihracat ve üretim görünümüne aşağı yönlü olarak yansıyabilir. Normalin üzerindeki talebe yetişmekte zorlanan sanayinin, üretim momentumunda bir yavaşlama etkeni olma ihtimali söz konusu olabilir. Siparişlerde yavaşlama ile beraber, önümüzdeki aylarda PMI verilerinde biraz aşağı yönlü veya kısmi yavaşlama yönlü eğilim görebiliriz. Dünyada 55-60 bandında, bizde 50-53 bandında istikrar noktasında olan PMI, 4Ç21 açısından sanayi üretiminde %4-5, GSYH büyümesinde ise %3-4 gibi bir patikaya işaret etmektedir. Yılın genelinde GSYH büyümesini ise %10,3 seviyesinde bekleriz.

 

İhracat noktasında, stratejik konumlanma itibariyle hem döviz getirisi hem de dış talebi korumak adına bir strateji yerinde elbette. Aynı zamanda firmaların stratejik yönetimi çerçevesinde de, özellikle aynı momentumu korumanın zor olduğu iç ve dış talep bileşenlerine yönelik farklı bir yaklaşım benimsenebilir. Bu dönemde, arz yönlü tedarik sorununu karşılamanın zorlaşması ve kur artışlarından kaynaklı olarak iç piyasaya mal vermenin zorlaştığı bir ortamda karlılık anlamında da daha fazla dışarıya yönelme olmasını bekleriz. Diğer taraftan, kur arttıkça fiyatlar yükseliyor ve daha yüksek fiyatları karşılamak zorunda olan tüketicinin alım gücünün azalması nedeniyle talep azalıyor. Dışarıya verilen fiyatta da döviz kurundaki artış yabancının içeride üretilen malları kendi açısından daha ucuza almasını sağlıyor. Arz tarafındaki kısmi sorunların ise trend dışı talep etkenlerinde değişime yol açabilmesi nedeniyle üretim ve tüketim noktasında eş zamanlı yavaşlamalara yol açabileceğini düşünüyoruz. İç talep açısından fiyatlar düzeyinde sıkıntı gözlemleyebiliriz, çünkü enflasyonist etkiler fiyatlama yapmayı zorlaştırmaktadır.

Kaynak Tera Yatırım-Enver Erkan
Hibya Haber Ajansı

banner5
Yorumlar (0)
banner3
banner4
7
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 29 Ocak 2022
İmsak 06:43
Güneş 08:11
Öğle 13:22
İkindi 15:59
Akşam 18:23
Yatsı 19:46
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 23 54
2. Konyaspor 22 45
3. Alanyaspor 23 38
4. Adana Demirspor 23 37
5. Fenerbahçe 23 37
6. Beşiktaş 23 36
7. Hatayspor 23 36
8. Başakşehir 22 34
9. Gaziantep FK 22 32
10. Sivasspor 23 31
11. Kayserispor 23 31
12. Karagümrük 23 30
13. Kasımpaşa 23 27
14. Göztepe 23 27
15. Galatasaray 23 27
16. Giresunspor 23 26
17. Antalyaspor 23 24
18. Rizespor 23 22
19. Altay 23 18
20. Ö.K Yeni Malatya 22 16
Takımlar O P
1. Ümraniye 21 45
2. Ankaragücü 21 45
3. Erzurumspor 21 38
4. Bandırmaspor 21 36
5. İstanbulspor 21 36
6. Eyüpspor 20 36
7. Samsunspor 20 33
8. Adanaspor 21 32
9. Manisa Futbol Kulübü 21 28
10. Tuzlaspor 20 27
11. Keçiörengücü 21 26
12. Gençlerbirliği 21 26
13. Boluspor 19 24
14. Kocaelispor 21 24
15. Menemen Belediyespor 21 23
16. Altınordu 21 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 21 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 23 57
2. Liverpool 22 48
3. Chelsea 24 47
4. M. United 22 38
5. West Ham United 23 37
6. Arsenal 21 36
7. Tottenham 20 36
8. Wolverhampton Wanderers 21 34
9. Brighton 22 30
10. Leicester City 20 26
11. Aston Villa 21 26
12. Southampton 22 25
13. Crystal Palace 22 24
14. Brentford 23 23
15. Leeds United 21 22
16. Everton 20 19
17. Norwich City 22 16
18. Newcastle 21 15
19. Watford 20 14
20. Burnley 18 12
Takımlar O P
1. Real Madrid 22 50
2. Sevilla 22 46
3. Real Betis 22 40
4. Atletico Madrid 21 36
5. Barcelona 21 35
6. Real Sociedad 21 34
7. Villarreal 22 32
8. Rayo Vallecano 21 31
9. Athletic Bilbao 22 31
10. Valencia 22 29
11. Osasuna 22 28
12. Celta Vigo 22 27
13. Espanyol 22 27
14. Granada 22 24
15. Elche 22 23
16. Getafe 22 22
17. Mallorca 21 20
18. Cadiz 22 18
19. Deportivo Alaves 22 17
20. Levante 21 11